ŁUGOWSKOJ Władimir Aleksandrowie z, ur. 18 VI (l VII) 1901 Moskwa, zm. 5 VI 1957 Jałta, poeta. Ukończył Instytut Wojskowo-Pedago-giczny (1921). Pierwsze wiersze opublikował w miesięczniku "Nowyj Mir" (1925), debiutancki zb. Społochi (Błyski) ukazał się rok później, zapowiadając oryginalnego twórcę. Kolejne dwa tomy Muskuł (1929, Muskuł) oraz Stradanija moich druziej (1930, Cierpienia moich przyjaciół) zdradzają wpływy założeń ideowo-estetycznych konstruktywistów, którego to ugrupowania Ł. był członkiem do 1930. Pierwsza pół. lat 30. to okres częstych wyjazdów poety do różnych regionów Związku Radzieckiego, głównie do republik Azji Środkowej i na Kaukaz, oraz za granicę. Plonem tych wyjazdów były zb. wierszy Bolszewikom pustyni i wiesny (cz. I, 1930, cz. II, 1933, Bolszewikom pustyni i wiosny), Jewropa (1933, Europa), Kaspijskoje morie (1936, Morze Kaspijskie). W tym okresie powstał też pierwszy zb. poematów filozoficznych Żyzń (1933, Życie). Od pół. lat 30. w okresie kultu jednostki Ł. przeżył głęboki kryzys. Ponowne uaktywnienie się Ł. nastąpiło w pół. lat 50., kiedy opublikował nowe cykle wierszy Granica (1954, Granica), Ukraina (1954, Ukraina) oraz wznowił niektóre publikaq'e z lat poprzednich. Jednak właściwy powrót do twórczej aktywności nastąpił dopiero po XX Zjeździe KPZR. Powstał wówczas tomik liryków Sołnceworot (1956, Obrót słońca) i do końca zostało doprowadzone dzieło jego życia - księga poematów Sieńedina wieka (1958, Środek stulecia), traktowana przez badaczy jako jeden utwór o znamionach eposu lirycznego, opublikowana pośmiertnie, podobnie jak ostatni, nie ukończony zb. wierszy Siniaja wiesna (1957, Błękitna wiosna). W 1960 ukazał się wybór publicystyki literackiej Ł. Razdumja o poezii (Rozmyślania o poezji). Ponadto Ł. zajmował się tłumaczeniem poezji, głównie narodów Kaukazu. Główny problem nurtujący poetę to miejsce jednostki ludzkiej w świecie rewolucyjnych przeobrażeń, jej funkcja społeczna oraz sens poczynań jednostkowych. Problematykę tę realizuje poeta przez złożony system obrazowy, głównie jednak przez bohatera lirycznego: od jego całkowitego zagubienia się w wirze dziejowych wydarzeń, poprzez próby włączenia się w nurt życia społecznego i poszukiwanie pogłębionej motywacji intelektualnej dla takiej postawy, aż po wewnętrzne rozdarcie bohatera i próby przezwyciężenia tego rozdarcia. Siłą napędową tych wręcz obsesyjnych poszukiwań bohatera oraz wszelkich jego poczynań wydaje się permanentne doznawanie egzystengalnego zagrożenia ze strony świata zewnętrznego, z drugiej strony zaś żądza poznania, przemożne pragnienie intelektualnego zgłębienia samego siebie jako jednostki ludzkiej oraz całego ogromu otaczającego świata. Twórczość Ł. stanowi ciekawą egzemplifikację procesu literackiego roś. literatury radzieckiej na przestrzeni pierwszych czterech dziesiątków lat jej dziejów, z tym, iż raczej zamyka on epokę minioną, niż otwiera nową.
